Wat is collageen?

Leestijd: 5 minuten

Collageen is misschien wel het meest besproken woord in de wereld van huid en verzorging. Je komt het tegen op verpakkingen, in serums, in poeders en in elk gesprek over jonger blijven. En toch blijft de vraag vaak onbeantwoord: wat ís collageen nu eigenlijk, waar zit het, en waarom hoor je er zoveel over? In dit artikel nemen we je rustig mee, van de basis tot de details.

Wat is collageen precies?

Collageen is een eiwit, en wel het meest voorkomende eiwit in je lichaam. Ongeveer een derde van alle eiwitten die je lichaam bevat, bestaat uit collageen. Je kunt het zien als de bouwstof die je weefsels hun structuur, stevigheid en veerkracht geeft. Zonder collageen zou je lichaam letterlijk niet in vorm blijven.

Het bijzondere aan collageen is de vorm ervan. De eiwitdraden zijn in elkaar gedraaid tot een soort drievoudige spiraal, een structuur die enorm sterk en tegelijk soepel is. Precies die combinatie maakt collageen zo geschikt als bouwstof voor weefsels die zowel stevig als flexibel moeten zijn, zoals je huid en je pezen.

Waar zit collageen in je lichaam?

Collageen zit vrijwel overal. Een paar plekken waar het een hoofdrol speelt:

• Je huid, waar het samen met elastine het netwerk vormt dat je huid stevig en veerkrachtig houdt.
• Je botten, die voor een groot deel uit een collageenmatrix zijn opgebouwd.
• Je gewrichten en kraakbeen, waar collageen bijdraagt aan de stevigheid van het bindweefsel.
• Je haar en nagels, die hun structuur ontlenen aan eiwitten.
• Je bloedvaten, pezen en bindweefsel, die soepel én sterk moeten zijn.

Waar collageen precies voor dient, hangt dus af van de plek. In je huid draait het om veerkracht, in je botten om stevigheid, in je gewrichten om soepelheid.

Waar is collageen van gemaakt?

Collageen is opgebouwd uit aminozuren, de kleinste bouwstenen van eiwitten. Drie daarvan komen er in grote hoeveelheden in voor: glycine, proline en hydroxyproline. Die aminozuren haal je uit eiwitrijke voeding, en je lichaam gebruikt ze om steeds opnieuw nieuw collageen te maken. Zo bezien is collageen geen los product, maar het resultaat van een proces dat je lichaam elke dag uitvoert.

Hoe maakt je lichaam collageen aan?

Diep in je huid en bindweefsel zitten cellen die fibroblasten heten. Zij zijn de kleine bouwvakkers die collageen produceren. Daarvoor hebben ze niet alleen aminozuren nodig, maar ook een aantal onmisbare hulpstoffen. De bekendste daarvan is vitamine C. Vitamine C draagt bij aan de vorming van collageen voor een normale huid.¹ Zonder voldoende vitamine C kan het lichaam de collageendraden simpelweg niet goed opbouwen. Daarnaast speelt koper een rol in het bindweefsel: koper draagt bij tot de instandhouding van normaal bindweefsel.²

Welke soorten collageen zijn er?

Er bestaat niet één soort collageen, maar meer dan twintig typen. Een handvol daarvan komt het meest voor:

• Type I, het meest aanwezige type, in huid, botten, pezen en bindweefsel.
• Type II, vooral in kraakbeen en gewrichten.
• Type III, samen met type I in de huid en in de bloedvaten.
• Type IV, in de diepere lagen van de huid en in de basale membranen.

Elk type heeft zijn eigen plek en functie. Dat is ook waarom een breder spectrum aan collageentypen interessant is: hoe meer typen, hoe completer de ondersteuning van de verschillende weefsels.

Waarom neemt collageen af met de jaren?

Vanaf ongeveer je vijfentwintigste maakt je lichaam geleidelijk wat minder collageen aan dan daarvoor. Dat is een natuurlijk onderdeel van ouder worden, en het gaat langzaam. Naast leeftijd spelen ook leefstijl en omgeving mee. Veel onbeschermd zonlicht, roken, en een voedingspatroon met veel suiker beïnvloeden hoe je huid en bindweefsel zich in de loop van de tijd houden. Het is precies deze natuurlijke afname die de belangstelling voor collageen de laatste jaren zo groot heeft gemaakt.

Collageen en je huid

In de huid vormt collageen samen met elastine een soort matras van draden waarop je huid rust. Zolang dat netwerk stevig en goed gevuld is, voelt en ziet de huid er veerkrachtig uit. Naarmate de natuurlijke aanmaak afneemt, verandert dat netwerk geleidelijk. Dat is normaal, en het hoort bij het leven. Wat je wél in de hand hebt, is hoe je je lichaam ondersteunt bij het proces: met voldoende eiwit in je voeding, met vitamine C, en met een leefstijl die je huid niet onnodig belast.

Collageen uit voeding

Je lichaam maakt collageen zelf, maar het heeft daar wel de juiste grondstoffen voor nodig. Aminozuren haal je uit eiwitrijke voeding zoals vis, eieren, gevogelte, vlees en peulvruchten. Bottenbouillon staat bekend als een natuurlijke bron van collageen zelf. En vergeet de hulpstoffen niet: vitamine C zit volop in bijvoorbeeld paprika, citrusfruit, kiwi en broccoli. De combinatie is wat telt, want zonder vitamine C kan je lichaam van al die aminozuren geen collageen maken.

Veelgestelde vragen over collageen

Is collageen hetzelfde als eiwit?

Collageen ís een eiwit, en wel het meest voorkomende in je lichaam. Het is een specifiek soort structuureiwit.

Waar zit collageen in je lichaam?

Vooral in je huid, haar, nagels, botten, gewrichten en bindweefsel. Ongeveer een derde van al je eiwitten is collageen.

Wanneer neemt collageen af?

De natuurlijke aanmaak neemt vanaf ongeveer je vijfentwintigste geleidelijk af. Leefstijl en zonlicht spelen daarbij ook een rol.

Wat helpt bij de vorming van collageen?

Vitamine C draagt bij aan de vorming van collageen voor een normale huid. Voldoende eiwit levert de aminozuren, en koper draagt bij tot de instandhouding van normaal bindweefsel.

Kort samengevat

Collageen is het meest voorkomende eiwit in je lichaam, de bouwstof achter een stevige huid, sterke botten en soepel bindweefsel. Je maakt het zelf aan uit aminozuren, met vitamine C als onmisbare hulpstof, en de natuurlijke aanmaak neemt met de jaren wat af. Wie zijn lichaam wil ondersteunen, kijkt daarom naar het geheel: voldoende eiwit, genoeg vitamine C, en een leefstijl die je huid en bindweefsel niet onnodig belast.

Wil je collageen gericht aanvullen? CGlow Multi Collagen Protein+ is een bron van collageenpeptiden en vitamine C, dat bijdraagt aan de vorming van collageen voor een normale huid.¹

1. Vitamine C draagt bij aan de vorming van collageen voor een normale huid. Toegelaten gezondheidsclaim.
2. Koper draagt bij tot de instandhouding van normaal bindweefsel. Toegelaten gezondheidsclaim.